Lalka z 1968 roku to pełnometrażowa kinowa adaptacja klasycznej powieści Bolesława Prusa. Jej autor, Wojciech Has, dysponował sporym budżetem, ale stosunkowo niewielkim metrażem, by opowiedzieć powszechnie znaną historię. Dlatego skupił się nie na wątku romantycznym, ale na karierze Wokulskiego na tle ówczesnego społeczeństwa, pokazując go jednocześnie jako epigona myśli pozytywistycznej.

Wokulskiego poznajemy jako młodego i ubogiego chłopaka pracującego w jednym z warszawskich sklepów. Kiedy spotykamy go po raz kolejny, jest już zamożnym kupcem, który wzbogacił się na wojennych interesach. Sporo ryzykował, ale dzięki temu zyskiwał więcej. Teraz zaś wierzy, że pieniądze pozwolą mu wkupić się w łaski pięknej Izabeli. Problem w tym, że ona nie zamierza dać się kupić, co oczywiście nie oznacza, że jej rodzina wsparcia nie przyjmie…

Hasa najbardziej interesuje to, jak społeczeństwo traktuje jednostkę wybitną, bo przecież taką jest Wokulski. Okazuje się, że tradycyjnie – wszyscy klepią go po plecach, ale za tymi plecami obgadują. Z jednej strony garną się do niego, z drugiej nim pogardzają, chcąc po prostu wykorzystać. Tak właśnie działa klasa próżniacza, zakochana w przyjęciach i wyścigach konnych, lecz jałowa, jeśli chodzi o pracę czy prowadzenie interesów.

Wokulski tu jest romantykiem (przez miłość do Izabeli), pozytywistą (poprzez swoją pracę i gotowość do wspierania biednych) i do pewnego stopnia młodopolakiem (poprzez swoje wyobcowanie, dość melancholijne spojrzenie na życie i ostateczne odrzucenie ideałów pozytywistycznych). Lalka Hasa pozostaje ciekawą i poruszającą ekranizacją, która daje do myślenia – a to zawsze było ważne w kinie.

Zobacz, jeśli:
– Nie znasz
– Szukasz ekranizacji lektur
– Chcesz porównać z nową Lalką

Odpuść sobie, jeśli:
– Myślisz, że wystarczy obejrzeć, nie trzeba czytać

Michał Zacharzewski

Lalka, 1968, reż. Wojciech Has, wyst. Beata Tyszkiewicz, Mariusz Dmochowski, Tadeusz Fijewski, Janina Romanówna, Jan Kreczmar, Wiesław Gołas, Jadwiga Halina Gallowa, Halina Kwiatkowska, Kalina Jędrusik, Andrzej Łapicki, Jan Machulski, Zdzisław Maklakiewicz, Ryszard Kotys, Witold Pyrkosz, Bogumił Kobiela, Ludwik Benoit, Anna Seniuk, Aleksander Fogiel, Wojciech Solarz, Tomasz Zaliwski, Jerzy Przybylski, Igor Przegrodzki, Irena Orska, Tadeusz Ordeyg, Bernard Ładysz, Józef Łodyński, Józef Fryźlewicz, Andrzej Hrydzewicz, Marian Wiśniowski, Józef Retik, Jan Kociniak, Agnieszka Fitkau-Perepeczko, Krystyna Feldman, Zofia Czerwińska, Wacław Kowalski, Kazimierz Wilamowski, Marian Opania, Elżbieta Starostecka, Janusz Kłosiński, Paweł Unrug, Krzysztof Litwin, Tadeusz Kondrat, Jerzy Moes, Jadwiga Has, Jerzy Jogałła, Franciszek Trzeciak

Ocena: 7/10

Polub nas na Facebooku, TikToku, BlueSky i Instagramie.
Polub nas w serwisie Media Krytyk.
Sprawdź dostępność na platformach filmowych i VOD.