Rachunek sumienia

Rachunek sumienia to PRL-owska próba rozliczenia się z okresem stalinizmu, pokazania mechanizmów funkcjonujących w ówczesnym państwie oraz ich psychologicznych i psychicznych skutków. Zmieniających się postaw i poglądów obywateli. Tego typu produkcji nie powstało wiele, i choć Rachunek sumienia jest filmem niepozbawionym wad, to zasługuje na uwagę.

Ostatnie miesiące wojny. Należący do AK Roman Marecki (Władysław Głąbik) otrzymuje rozkaz zlikwidowania działacza PPR-u, Andrzeja Kozłowskiego (Zbigniew Józefowicz). Marecki uważa jednak, że lewicowe sympatie sołtysa i jego kontakty z komunistami są zbyt wątłym powodem, by go zabijać. Ostatecznie rezygnuje z wykonania polecenia. Kozłowski i tak ginie, Marecki zaś samemu znajduje się na celowniku swoich dawnych towarzyszy. Ucieka z rodziną na Ziemie Odzyskane. Przez kilka lat ukrywa się w Szczecinie, unikając rozmów o swojej AK-owskiej przeszłości. Ta jednak się o niego upomni…

Rachunek sumienia to dość ponury, czarno-biały dramat o zacięciu psychologicznym. Obraz w starym stylu, a więc przyglądający się ludzkim postawom i analizujący ich konsekwencje. Powstał na podstawie wydanej w 1963 roku książki Ryszarda Liskowackiego Dzień siódmy i znowu pierwszy, opisującym losy Polaków rzuconych tuż po wojnie na niemieckie pogranicze. Zamiarem jej autora było ukazanie konsekwencji podejmowanych wcześniej decyzji, a także przedstawienie rodzącej się polskości Szczecina. Wadą wątki polityczne, ewidentnie napisane na zamówienie.

Nie da się jednak ukryć, że film nieco się zestarzał. Wiele scen wydaje się niepotrzebnych, samej opowieści brakuje tempa. Aktorzy często mówią, zamiast pokazywać. Film Juliana Dziedziny wielu widzom wyda się też ideologicznie nieodpowiedni, pewnie z tego powodu nie jest wznawiany przez obecną telewizję. A szkoda, bo opatrzony rozsądnym komentarzem, mógłby wiele opowiedzieć o historii Polski.

Zobacz, jeśli:
– Jesteś ze Szczecina (jak Krzysztof Jarzyna)
– Lubisz kino PRL-owskie

Odpuść sobie, jeśli:
– Nie kręcą cię komunistyczne rozważania

Michał Zacharzewski

Rachunek sumienia, 1964, reż. Julian Dziedzina, wyst. Władysław Głąbik, Maria Homerska, Maciej Staszewski, Aleksander Sewruk, Zbigniew Józefowicz, Ryszard Pietruski, Wojciech Duryasz, Bolesław Płotnicki, Stefan Bartik, Andrzej May, Maciej Staszewski, Jan Machulski, Zdzisław Maklakiewicz, Mirosława Lombardo, Bohdana Majda

Ocena: 6/10

Polub nas na Facebooku.
Spis naszych recenzji na serwisie Media Krytyk.
Sprawdź dostępność na platformach filmowych i VOD.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.