James Arthur Ray, bohater Oświeć nas, nawet w Polsce nie jest postacią całkowicie anonimową. Dotarły do nas przecież jego dwie książki – Nauka sukcesu i Przyciąganie bogactwa. Wielką popularność zdobył też swoim występem w głośnym Sekrecie, „wizjonerskim, pełnometrażowym obrazie z udziałem najbardziej znanych na świecie specjalistów w zakresie transformacji, psychologii i rozwoju osobistego”. Jego upadek był tym boleśniejszy.

8 października 2009 roku podczas zorganizowanego przez niego kursu „Spiritual Warrior” uczestnicy wybudowali tak zwany szałas potów i za namową Jamesa Arthura Raya próbowali spędzić w nim choćby kilka godzin. Trzy osoby zmarły, kilkanaście trafiło do okolicznych szpitali. Mężczyznę uznano za winnego niedopełnienia obowiązków i skazano na kilka lat więzienia. Obecnie przebywa już na wolności i próbuje odbudować swoją karierę. O zapełnianiu liczących kilka tysięcy miejsc sal może jednak tylko pomarzyć…

Dokument Oświeć nas opowiada jego historię i przy okazji pokazuje kulisy wartej około dziesięciu miliardów dolarów branży specjalizującej się w coachingu i rozwoju osobistym. Ray już jako dziecko uczył się mówiąc do ludzi. Swoje umiejętności szybko wykorzystał. Zaczynał od niewielkich grupek i ludzi chcących coś zmienić w swoim życiu. Zarobione pieniądze umiejętnie wykorzystywał na promocję swoich występów. Inwestował między innymi w oprawę, w produkcję. Kiedy zapełniał już największe sale, robił efektowny show. I zawsze był dobrze przygotowany.

Ktoś powie, że po pobycie w więzieniu sporo się nauczył. Że teraz wykorzystuje swoje doświadczenia, by pokazywać ludziom nieprzewidywalność życia, uświadamiać ich, że nie zawsze wszystko układa się po myśli człowieka. Ktoś inny doda jednak, że James Arthur Ray tak naprawdę w sposób cyniczny wykorzystuje dramat swoich ofiar do zbijania pieniędzy. Że tak naprawdę w całym tym biznesie chodzi o kasę, że niektórzy ludzie potrzebują kogoś, kto będzie im mówił, co mają robić. Sami nie potrafią wziąć za siebie odpowiedzialności, potrzebują kogoś, kto ich zdopinguje do działania jakąś ładną bajeczką. Niekoniecznie prawdziwą.

Zobacz, jeśli:
– Interesujesz się rozwojem osobistym
– Lubisz dokumenty społeczne

Odpuść sobie, jeśli:
– Liczysz na oświecenie
– Nie cierpisz coachów

Michał Zacharzewski

Oświeć nas, Enlighten Us: The Rise and Fall of James Arthur Ray, 2016, reż. Jenny Carchman

Ocena: 6/10

Polub nas na Facebooku.
Spis naszych recenzji na serwisie Media Krytyk.